Menu
O Fundacji In Situ
Dolnośląskie Skarby Tradycji
Dolnośląskie Skarby Tradycji i Święta to projekt poświęcony odkrywaniu, ochronie i ożywianiu unikalnego dziedzictwa kulturowego Sokołowska oraz wałbrzyskich terenów pogórniczych. Łączy działania edukacyjne, warsztatowe i animacyjne, które przybliżają bogatą historię lokalnych rzemiosł, zwyczajów oraz społeczności górniczych regionu.
Projekt czerpie z tradycji artystycznej Barbary i Stanisława Olszamowskich, kultury ludowej i pamięci o dawnych zakładach przemysłowych. Rozwija także wątki obecne w działaniach Fundacji w ostatnich latach — od lokalnych obrzędów, przez legendy, po opowieści związane z życiem i pracą w dolnośląskich miejscowościach.
W ramach projektu realizujemy:
- wykłady poświęcone lokalnym tradycjom rzemieślniczym oraz historii Wałbrzyskiej Galerii Sztuki BWA,
- warsztaty artystyczne: ceramikę, sitodruk, ilustrację i sztukę opowiadania,
- edukacyjne wycieczki do Starej Kopalni i Muzeum Porcelany w Wałbrzychu,
- spacery kulturowe szlakiem rzemieślników Sokołowska,
- cykl filmowy poświęcony historii i kulturze regionu,
- serię 10 wywiadów z mieszkańcami i twórcami,
- Bal Babiego Lata.
Integralną częścią projektu będzie również wystawa prezentująca efekty warsztatów i materiały archiwalne oraz produkcja mapy, promującej dziedzictwo kulturowe regionu.
„Dolnośląskie Skarby Tradycji i Święta” wzmacniają lokalną tożsamość, budują międzypokoleniowe więzi i ukazują dziedzictwo jako żywy fundament rozwoju społeczności.
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury EtnoPolska. Edycja 2025.
W ramach projektu trwają intensywne działania edukacyjne i artystyczne: wykłady, wycieczki oraz warsztaty, które przybliżają uczestnikom bogactwo lokalnych tradycji.
Wykłady poświęcone historii Wałbrzyskiej Galerii Sztuki oraz roli kobiet w tradycjach górniczych ukazują, jak kultura i rzemiosło splatały się z codziennym życiem społeczności regionu.
Wycieczki edukacyjne do Muzeum Porcelany i Starej Kopalni w Wałbrzychu dają możliwość doświadczenia dziedzictwa górniczego i rzemieślniczego w autentycznej przestrzeni.
Warsztaty ceramiczne inspirowane produktami ceramicznymi z Zakładów Porcelany Stołowej „Krzysztof” pozwalają uczestnikom stworzyć własne prace, które zaprezentujemy podczas finałowego wydarzenia projektu.
11 i 12 września dzieci i młodzież z Zespołu Szkolno-Przedszkolnego im. Janusza Korczaka w Sokołowsku odwiedziła Muzeum Porcelany i Starą Kopalnię w Wałbrzychu – wycieczki, warsztaty i wykłady przeniosły uczestników w świat dawnych rzemiosł, lokalnych tradycji i niezwykłych historii ukrytych w przestrzeniach regionu.
Warsztaty ceramiczne
W Muzeum Porcelany w Wałbrzychu dzieci malowały farbami miski biskwitowe pochodzące z fabryki Kristof. Każda praca była inna, a samo doświadczenie pozwoliło poznać świat rękodzieła z innej perspektywy – nie tylko jako gotowe użytkowe przedmioty, ale jako żywe rzemiosło.
Dolnośląskie Skarby Tradycji i Święta
Edukacja – kultura – dziedzictwo regionu
„Dolnośląskie Skarby Tradycji” to projekt, którego celem było odkrywanie piękna lokalnych tradycji, rzemiosła i dziedzictwa kulturowego Dolnego Śląska poprzez twórczą i bezpośrednią pracę dzieci z regionu. Wspólne działania warsztatowe, spotkania z historią i codziennością miejsca stały się okazją, by najmłodsi mieszkańcy poznali swój region nie z podręczników, lecz przez własne ręce, wyobraźnię i doświadczenie.
W projekcie uczestniczyły szkoły podstawowe z Sokołowska, Mieroszowa i Kowalowej, a zajęcia i wyjazdy prowadzone były w Sokołowsku oraz Wałbrzychu.
Warsztaty z sitodruku
Podczas zajęć w szkołach dzieci uczyły się drukowania metodą sitodruku. Na torbach i papierze powstawały autorskie wzory inspirowane krajobrazem Sokołowska – górami, architekturą i przyrodą. Warsztaty łączyły naukę technik rękodzielniczych z obserwacją otoczenia i jego symboliki.
Zobaczcie jak pracowała cała szkoła w Publicznej Szkole Podstawowej w Kowalowej!
Zobaczcie jak pracowali uczniowie i uczennice z Zespołu Szkolno Przedszkolnego im. J. Korczaka w Sokołowsku!
i Szkoła Podstawowa w Mieroszowie!
W Muzeum Porcelany przy Wałbrzyskiej Galerii Sztuki BWA uczniowie zdobili porcelanowe talerze metodą wycinankową. Kształty, motywy i kompozycje tworzone przez uczestników odnosiły się zarówno do dolnośląskich tradycji wzorniczych oraz lokalnych opowieści, jak i były popisem wolnej kreatywności.
Podczas warsztatów z tworzenia legend i ilustracji dzieci i młodzież pracowały nad własnymi opowieściami inspirowanymi okolicą Wałbrzycha. Jedną z nich była „Legenda o olbrzymie z Książańskiego Lasu”, opowiadająca o zakochanym w siostrze leśniczego olbrzymie, który próbował ją porwać, lecz został powstrzymany przez jej brata. Leśniczy, wykorzystując spryt i dźwignię, zasypał olbrzyma pod skałą, która – jak głosi podanie – do dziś nosi jego imię i znana jest jako Skała Olbrzyma (Grób Olbrzyma) w pobliżu Zamku Książ.
Podczas warsztatów z tworzenia legend i ilustracji dzieci pracowały także nad „Legendą o leśnym źródełku w Wałbrzychu”, która opowiada o dwóch niezwykłych miejscach. Pierwszym z nich jest źródło przy dawnej baszcie kowalskiej – według podań szczególnie lubiane przez rycerzy, którzy czerpali z niego wodę przed wyruszeniem w drogę. Drugim jest słynne źródło Maryjne, znajdujące się za kościołem Matki Boskiej Bolesnej. To właśnie o nim wspomina zapis z 1667 roku, opisując je jako cudowne źródełko, nad którym później wzniesiono świątynię. Dzieci, inspirując się lokalnymi opowieściami, tworzyły własne ilustracje i interpretacje tej dawnej wałbrzyskiej legendy.
Podczas warsztatów dzieci i młodzież mierzyły się również z jedną z najsłynniejszych współczesnych opowieści regionu – „Legendą o Złotym Pociągu”. Uczestnicy poznawali historię tajemniczego składu, który według lokalnych podań miał zaginąć w czasie II wojny światowej w podziemiach okolic Wałbrzycha. Legenda mówi o ukrytych tunelach, zasypanych wejściach i skarbie, który do dziś pobudza wyobraźnię poszukiwaczy. Na jej podstawie dzieci tworzyły własne ilustracje, mapy i wizje tego, jak mógł wyglądać legendarny pociąg oraz miejsca, w których miał zniknąć. Dzięki temu warsztaty stały się pretekstem do twórczego odkrywania historii regionu i budowania własnych narracji
Spotkanie z filmem
W Kinie „Zdrowie” w Sokołowsku odbyły się pokazy filmowe dla uczestników projektu, dzięki którym mogli spojrzeć na dziedzictwo kulturowe regionu również przez medium kina.
Finał projektu – Bal Dolnośląskich Skarbów
Zwieńczeniem działań był Bal Dolnośląskich Skarbów w oranżerii Ośrodka „Biały Orzeł” w Sokołowsku. W programie znalazły się:
wystawa prac wykonanych podczas warsztatów
wręczenie dyplomów uczestnikom
otwarte warsztaty sitodruku
występ Zespołu Pieśni i Tańca „Wałbrzych”
recital fortepianowy Sławomira Olszamowskiego
Był to dzień pełen radości, spotkań, rozmów i dumy z efektów wspólnej pracy.
„Dolnośląskie Skarby Tradycji” pokazały, że dziedzictwo kulturowe nie jest tylko historią – jest żywe, jeśli można je tworzyć, dotknąć, malować, opowiadać i odkrywać na nowo.
Dzięki projektowi dzieci z Sokołowska, Mieroszowa i Kowalowej mogły poczuć, że są częścią bogatego i pięknego regionu, którego kultura należy również do nich.
Reportaż
Film o projekcie
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury EtnoPolska. Edycja 2025.
