Historia Sokołowska

Sanatorium doktora Brehmera – na skróty

Sokołowsko (dawniej Görbersdorf), założone najprawdopodobniej przez benedyktynów z Broumova, pojawia się w dokumentach już w 1357 roku. Początkowo wieś miała kilku właścicieli, aż w 1509 roku przeszła w ręce hrabiego von Hochberga, który założył swoją rodową siedzibę w Książu. Do połowy XIX wieku Sokołowsko było typową wsią w dobrach Hochbergów. Przełom nastąpił w 1849 roku, gdy hrabina von Colomb, zachwycona krajobrazem, przekonała swojego szwagra, dr. Hermanna Brehmera, do utworzenia tu uzdrowiska.

W 1855 roku otwarto w Sokołowsku pierwsze na świecie specjalistyczne sanatorium dla chorych na gruźlicę, gdzie stosowano nowatorskie leczenie klimatyczno-dietetyczne. Miejsce to zainspirowało późniejszy ośrodek w Davos. W latach 60. XIX wieku dr Tytus Chałubiński, zainspirowany metodami stosowanymi w Sokołowsku, rozpoczął poszukiwania podobnego miejsca w Polsce, co ostatecznie doprowadziło go do Zakopanego. Uzdrowisko w Sokołowsku oferowało luksusowe warunki, które przyciągały licznych kuracjuszy.

Po 1945 roku, dzięki współpracy dr. Brehmera z prof. Alfredem Sokołowskim, miejscowość przyjęła jego imię.

Po II wojnie światowej uzdrowisko kontynuowało działalność, skupiając się na leczeniu chorób dróg oddechowych. W latach 70. XX wieku planowano przekształcić Sokołowsko w ośrodek sportów zimowych, ale brak funduszy uniemożliwił realizację tych planów. Mimo trudności ekonomicznych i upadku uzdrowiska, w 2007 roku Fundacja Sztuki Współczesnej In Situ nabyła dawne Sanatorium dr. Brehmera, przekształcając je w Międzynarodowe Laboratorium Kultury. Fundacja kontynuuje wysiłki odbudowy zabytkowego, dawnego sanatorium, realizując również projekty w Kinoteatrze Zdrowie, tworząc przestrzeń dla sztuki i edukacji.

Więcej o historii Sokołowska przeczytasz tutaj.